Pomnik Prezydenta Ryszarda Kaczorowskiego. Kto wygrał konkurs?

W środę (18 marca) oficjalnie ogłoszono wyniki rozstrzygniętego konkursu na opracowanie koncepcji pomnika Prezydenta Ryszarda Kaczorowskiego. Konkurs wygrał Jacek Kiciński. Warto dodać, że to nie jest jego pierwsza realizacja związana z Białymstokiem. Zaprojektował on pomnik Władysława Bartoszewskiego.

Pomnik z Budżetu Obywatelskiego

– Rozstrzygnięcie tego konkursu to efekt Budżetu Obywatelskiego 2022 roku.To projekt zgłoszony i wybrany wówczas do realizacji – mówił podczas ogłoszenia wyników prezydent Białegostoku Tadeusz Truskolaski. 

Na konkurs wpłynęło 15 prac. Został on rozstrzygnięty 10 marca przez Sąd Konkursowy. Wygrał Jacek Kiciński z Siemianowic Śląskich. Ten artysta jest również autorem projektu pomnika Władysława Bartoszewskiego znajdującego się na moście nad rzeką Białą. Nagroda dla zwycięzcy to 20 tys. zł. 

W konkursie przyznano również 3 wyróżnienia (po 6,5 tys. zł). Otrzymali je: Krzysztof Sokół z Kielc, Kinga Smaczna-Łagowska i Albert Kozak z Warszawy oraz Maciej Jagodziński ze Złotoryi.  

Ekspresyjne przedstawienie postaci

Przewodniczący Sądu Konkursowego, artysta rzeźbiarz prof. Jarosław Perszko, uzasadniał wybór:

– Nagroda została przyznana za najwyżej ocenione wartości artystyczne oraz spójność ideowo-artystyczną przyjętych rozwiązań projektowych. Sąd Konkursowy docenił w pracy jakość estetyczną dzieła oraz umiejętność ekspresyjnego przedstawienia postaci prezydenta Ryszarda Kaczorowskiego w momencie przekazywania przez niego insygniów władzy. W wyniku odważnie wykreowanej idei pomnika oraz umiejętnie wybranej sylwety i faktury rzeźby pomnikowej uzyskano nowoczesną kompozycję przestrzenną założenia pomnikowego. W pracy w komplementarny sposób połączono walory plastyczne oraz ideowe i zaprezentowano najwyższy stopień mistrzostwa rzeźbiarskiego przez ekspresyjne, lecz szlachetne opracowanie powierzchni i precyzyjne oddanie detalu rzeźby pomnikowej.

I dodawał, że walorem pracy jest także umiejętne zorientowanie pomnika w przestrzeni skweru, na którym ma zostać zlokalizowany oraz dojścia zamkniętego kamienną ławką pamięci.  

Artysta rzeźbiarz Michał Jackowski, sędzia Sądu Konkursowego, zaznaczał:

– Wygrała praca, która, naszym zdaniem, wybijała się oryginalnością spośród wszystkich. Chodzi tu o odwagę w pokazaniu postaci nie w sposób  superrealistyczny, z detalami, ale z odważną fakturą, z ruchem, z gestem. Obrady były dość jednogłośne pod tym względem. Ta praca jest rzeźbiarsko odważna. Cieszę się, że powstanie w Białymstoku praca, która idzie dalej niż tylko rzeźbienie detalików – jest w niej ekspresja.

Kiedy powstanie pomnik?

– To zależy od artysty. Gdy będziemy mieli podpisaną umowę, będziemy o tym informować – odpowiada prezydent Truskolaski.

I zapewnia, że jako Miasto są gotowi do realizacji. Realizacja projektu zajmie minimum półtora roku, ale dokładna data powstania pomnika nie jest  znana.

Ryszard Kaczorowski urodził się w Białymstoku 26 listopada 1919 r. Jest honorowym obywatelem tego miasta. Po wybuchu II wojny światowej współtworzył konspiracyjne struktury Szarych Szeregów w Białymstoku. Zatrzymany w 1940 r. przez NKWD został skazany na karę śmierci, którą ostatecznie zamieniono na wywózkę do łagru na Kołymie. Po odzyskaniu wolności wstąpił do armii gen. Władysława Andersa i przeszedł z nią cały szlak bojowy.

W 1947 r. osiadł w Londynie. W 1989 r. objął stanowisko prezydenta RP na uchodźstwie jako szósty prezydent II RP. 22 grudnia 1990 r. przekazał insygnia władzy prezydenckiej II RP prezydentowi RP Lechowi Wałęsie.

Zginął w katastrofie smoleńskiej 10 kwietnia 2010 r. Miał 91 lat.