Białostocki wieczór patriotów

W przeddzień Narodowego Święta Niepodległości w Białymstoku trzeba było wybrać: albo przejście przez miasto w XVI Białostockim Marszu Niepodległości, albo zapalenie Światła Pamięci Niezwyciężonym na Cmentarzu Wojskowym. Oba patriotyczne spotkania rozpoczynały się w tym samym czasie w oddalonych od siebie miejscach Białegostoku.

Światło Pamięci Niezwyciężonym [fot. Bia24]

Setki, a według innych tysiące uczestników miał tradycyjny Białostocki Marsz Niepodległości, organizowany zawsze 10 listopada, tak, by jego uczestnicy następnego dnia mogli pojechać do Warszawy na tamtejszy Marsz Niepodległości.

W tym roku, tak jak i w ostatnich kilka latach marsz ruszał o godz. 18 sprzed kościoła św. Rocha (Plac Romana Dmowskiego) i przechodził ulicą Lipową, Rynek Kościuszki do pomnika marszałka Józefa Piłsudskiego. Po drodze maszerujący zatrzymywali się, by zobaczyć przygotowane przez organizatorów scenki historyczne związane z walką i odzyskaniem niepodległości.

Białostocki Marsz Niepodległości [fot. Facebook: Artur Kosicki]

W Zwierzyńcu, na Cmentarzu Wojskowym przy ul. 11 Listopada od dziewięciu lat organizowane jest inne patriotyczne, niepodległościowe spotkanie Światło Pamięci Niezwyciężonym. To hołd składany uczestnikom walk o niepodległość Polski. Tu nie ma dużych tłumów, jest zaduma i cisza. Uczestnicy akcji zapalają znicze na mogiłach pochowanych tam żołnierzy, którzy polegli w walkach z wolność i niepodległość Polski.

Światło Pamięci Niezwyciężonym odbywa się po raz dziewiąty (a w ogóle jest zaplanowane na „dekadę stulecia odzyskania niepodległości”). Głównymi animatorami tego spotkania są luzie ze Stowarzyszenia Grupa Wschód, ale teraz lista organizatorów liczy kilkadziesiąt pozycji. W czasie zaś przemówienia wygłoszonego przez Andrzeja Bieluczyka, wszyscy, którzy przyszli by zapalić znicz pamięci, są organizatorami tego wydarzenia.

Spotkanie nie trwa długo. Po przywitaniu, krótkiej modlitwie za bohaterów prowadzonej tradycyjnie przez ks. Aleksandra Dobrońskiego, wszyscy ze zniczami rozchodzą się do grobów, by tam zapalić znicz i uczcić pamięć poległych.

W tym roku był jeszcze jeden akcent – przywracanie pamięci o dawnym, przedwojennym „cmentarzyku harcerskim”. – O tym miejscu wiemy z wielu źródeł, przede wszystkim ze wspomnień zapisanych przez harcerzy i Białostoczan z czasów przedwojennych. W opisach czytamy o tradcyji składania tu hołdu przez nowych harcerzy po złożeniu przysięgi przy dębach niepodległości – opowiada ks. Aleksander Dobroński. W latach powojennych nie kontynuowano tej tradycji, a w miejscu cmentarzyka grzebano żołnierzy ludowego wojska, tak zwanych utrwalaczy władzy ludowej. Dzięki działaniom członków stowarzyszenia Grupa Wschód, dzięki historykom, dzięki analizie dokumentów udało się ustalić to miejsce i przywrócić je pamięci w roku 2023. A w tym roku tam właśnie harcerze zapalili znicze pamięci.

Od lat więc w Białymstoku mamy symultaniczne obchody święta niepodległości. Złączone rocznicą, ale nie złączone wspólnymi uroczystościami.